Czy opłaca się kupić uszkodzone chińskie auto z aukcji i naprawić je w Polsce?

Zakup uszkodzonego chińskiego auta z aukcji opłaca się tylko wtedy, gdy cena zostawia zapas na trzy koszty niewidoczne w ogłoszeniu: utratę gwarancji, stan baterii wysokiego napięcia i czas oczekiwania na części. Według dokumentów MG i BYD auto uznane przez ubezpieczyciela za szkodę całkowitą traci gwarancję producenta, a pojazd naprawiony po szkodzie istotnej musi przejść dodatkowe badanie techniczne. Żadne publiczne źródło nie podaje kwoty, przy której zakup przestaje się opłacać, więc ten rachunek kupujący robi sam.

Co oznacza dla kupującego, że auto jest po szkodzie całkowitej?

Szkoda całkowita oznacza, że ubezpieczyciel uznał naprawę za nieopłacalną w stosunku do wartości auta i rozliczył się z właścicielem wypłatą odszkodowania. W dwóch sprawdzonych dokumentach próg wynosi 70%. OWU PZU Auto mówią o kosztach naprawy, które „przekraczają 70% wartości pojazdu w dniu ustalenia odszkodowania”, a OWU Autocasco Allianz o kosztach, które „przekraczają 70% Wartości Rynkowej” nieuszkodzonego pojazdu.

Dla kupującego wynikają z tego dwie rzeczy. Próg liczy się z kosztorysu ubezpieczyciela sporządzonego według jego zasad (w OWU Allianz koszty naprawy „liczone są w Systemach Eksperckich”), więc nie pokazuje, ile naprawa kosztowałaby kupującego. Decyzja o szkodzie całkowitej wpływa też na gwarancję, o czym w następnej sekcji. Jak ubezpieczyciele wyceniają chińskie auta i dlaczego w elektrykach łatwiej o przekroczenie progu, wyjaśnia wpis o ubezpieczeniu AC chińskiego auta.

Szkoda całkowita to pojęcie z warunków ubezpieczenia, a szkoda istotna pochodzi z Prawa o ruchu drogowym i to ona uruchamia obowiązek badania technicznego. Różnicę między nimi pokazuje tabela we wpisie o blacharce chińskich aut.

Co dzieje się z gwarancją auta po szkodzie całkowitej?

U MG i BYD gwarancja producenta przestaje obowiązywać, bo dokumenty obu marek wymieniają takie auto wśród wyłączeń. Zapisy odnoszą się do decyzji ubezpieczyciela, więc naprawa wykonana później, nawet w autoryzowanym serwisie, ich nie znosi.

Pozostałych marek pod tym kątem nie sprawdzano. Przy aucie Omody, Jaecoo i każdej marki spoza tabeli pytanie o gwarancję po szkodzie całkowitej trzeba zadać importerowi, podając numer VIN konkretnego egzemplarza. Okresy gwarancji poszczególnych marek zebrano w zestawieniu warunków gwarancji w Polsce.

Co gwarancja wyklucza, gdy szkody całkowitej nie było?

Także auto uszkodzone, ale nieuznane za szkodę całkowitą, nie ma pełnej gwarancji, bo dokumenty wyłączają z niej skutki wypadku. Lista ogólnych wyłączeń BYD obejmuje „Wypadki, kolizje lub uderzenie w pojazd jakimś przedmiotem” oraz „Niewłaściwa naprawa lub naprawa i obsługa serwisowa niezgodna z wymaganymi przeglądami serwisowymi wskazanymi w instrukcji obsługi pojazdu BYD”. MG wyłącza naprawę, wymianę lub przeróbkę, która jest „nieautoryzowana przez MG”.

Gwarancja BYD na akumulator trakcyjny zawiera osobne wyjątki, istotne bezpośrednio przy aucie powypadkowym:

• uszkodzenia mechaniczne: „Fizyczne uszkodzenie akumulatora zasilającego lub celowa próba skrócenia jego żywotności”;
• ogień: „Narażenie akumulatora zasilającego na bezpośrednie działanie ognia”;
• woda: „Zanurzenie jakiejkolwiek części akumulatora zasilającego w wodzie lub innych płynach”;
• otwarcie poza serwisem BYD: „Otwarcie obudowy akumulatora zasilającego bez zezwolenia lub serwisowanie jej przez osobę inną niż technik z certyfikatem BYD”.

Dokument BYD wiąże też prawa z gwarancji z „Regionem gwarancyjnym, w którym Twój pojazd BYD został zakupiony jako pojazd nowy”. Przy aucie z zagranicznej aukcji liczy się więc, w którym kraju sprzedano je jako nowe.

Jak ocenić baterię wysokiego napięcia w uszkodzonym aucie?

Instrukcje obsługi wymagają, żeby auto z układem wysokiego napięcia po wypadku sprawdził serwis producenta. Instrukcja MG ZS Hybrid+ podaje w rozdziale o serwisowaniu: „W razie wypadku, uszkodzenia akumulatora wysokonapięciowego lub związanego z nim komponentu lub jakiejkolwiek naprawy systemu wysokonapięciowego samochód musi zostać sprawdzony przez wykwalifikowany personel w autoryzowanym serwisie MG.”

Ta sama instrukcja uprzedza, że już naprawa nadwozia może dotknąć układu wysokiego napięcia: „Naprawa może wymagać odizolowania akumulatora wysokiego napięcia lub usunięcia specjalistycznego komponentu wysokiego napięcia.” Koszt takiego sprawdzenia i ewentualnych prac przy baterii trzeba więc doliczyć także wtedy, gdy uszkodzenie wygląda na czysto blacharskie.

O tym, czy uszkodzony pakiet da się naprawić, decyduje jego konstrukcja. PZU, opisując likwidację szkód chińskich aut, zaznacza: „Jeżeli producent nie przewiduje modułowej naprawy baterii, rośnie też ryzyko ekonomicznej szkody całkowitej.” Budowę pakietów, w tym baterii BYD Blade bez modułów pośrednich, opisuje wpis o naprawie baterii auta elektrycznego. Cen pakietów producenci nie publikują.

Stan zdrowia baterii (SOH) da się odczytać przed zakupem. Artykuł 14 rozporządzenia (UE) 2023/1542 wymaga, by w bateriach pojazdów elektrycznych te dane były zapisane w systemie zarządzania baterią i dostępne do odczytu także dla niezależnych operatorów. Odczyt SOH nie zastępuje jednak oceny uszkodzeń mechanicznych obudowy ani sprawdzenia w serwisie, którego wymaga instrukcja.

Ile czeka się na części do uszkodzonego chińskiego auta?

Od jednego dnia do kilku miesięcy, zależnie od tego, skąd importer sprowadza brakujący element. Według PZU dostawa z polskiego magazynu może zająć 24 godziny, z europejskiego trwa tygodnie, a transport morski z Chin może potrwać do trzech miesięcy.

Przy aucie kupionym do naprawy liczy się najdłużej dostarczana część, a nie średnia. Stanisław Sęk z PZU opisuje to tak: „Warsztat może mieć 90% komponentów, ale brak reflektora, radaru albo elementu zderzaka zatrzymuje cały proces.” PZU dodaje, że „dodatkowe uszkodzenia ujawnione po demontażu oznaczają kolejne zamówienie”.

Przed licytacją można podać serwisowi marki numery części uszkodzonych na zdjęciach i zapytać o ich dostępność oraz termin dostawy. Sytuację z częściami blacharskimi i eksploatacyjnymi do chińskich modeli opisuje wpis o czasie oczekiwania na części, a dane o przestojach zebrano na stronie o tym, ile czeka się na naprawę. Zamienniki omawia przewodnik po częściach do chińskich aut.

Jakie badanie techniczne przejdzie auto po naprawie?

Dodatkowe badanie techniczne, zawsze gdy naprawa wynikała ze szkody istotnej. Prawo o ruchu drogowym przewiduje takie badanie „niezależnie od badań” okresowych w kilku sytuacjach ważnych dla kupującego uszkodzone auto (art. 81 ust. 11):

• pkt 5: pojazd, „w którym została dokonana naprawa wynikająca ze szkody istotnej”;
• pkt 2 lit. b: pojazd skierowany przez starostę albo na wniosek posiadacza, „jeżeli z dokumentów wymaganych do jego rejestracji wynika, że uczestniczył on w wypadku drogowym”;
• pkt 6: pojazd, w którym w czasie badania technicznego stwierdzono ślady uszkodzeń lub naruszenie elementów nośnych konstrukcji, mogących stwarzać zagrożenie dla bezpieczeństwa ruchu drogowego.

Szkodę istotną stwierdza ubezpieczyciel albo Ubezpieczeniowy Fundusz Gwarancyjny, a nie warsztat (art. 2 pkt 10a). Auto sprowadzone z zagranicznej aukcji przechodzi ponadto badanie jeszcze przed rejestracją w Polsce, bo okresowe badanie techniczne „po raz pierwszy jest przeprowadzane przed pierwszą rejestracją pojazdu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej” (art. 81 ust. 3). Czasowe wycofanie z ruchu po uszkodzeniu elementów nośnych i warunki powrotu na drogę opisuje wpis o blacharce chińskich aut.

Jak sprawdzić historię uszkodzonego auta przed licytacją?

Państwową usługą Historia Pojazdu i rejestrem kraju, z którego auto pochodzi. Jej opis na gov.pl wymienia wśród danych „niektóre ryzyka dotyczące pojazdu odnotowane za granicą”, na przykład to, czy auto jest po wypadku. Według tego opisu dane pochodzą „między innymi ze Stanów Zjednoczonych, Kanady i niektórych krajów europejskich”.

Chin na tej liście nie ma, a informacje o ryzykach dostarcza zewnętrzny system, więc brak wpisu nie dowodzi, że auto nie było wcześniej uszkodzone. Co pokazują rejestry Holandii, Belgii, Niemiec i krajów skandynawskich, opisuje wpis o tym, jak sprawdzić historię chińskiego auta z importu.

Od czego zależy, czy zakup uszkodzonego chińskiego auta się opłaci?

Od kilku informacji zebranych przed licytacją i od ceny, którą kupujący jest gotów zapłacić, gdy już je zna:

1. Status szkody. Czy ubezpieczyciel rozliczył auto jako szkodę całkowitą, bo u MG i BYD oznacza to utratę gwarancji producenta.
2. Lista uszkodzeń z numerami części. Termin dostawy najdłużej sprowadzanego elementu wyznacza, jak długo auto będzie stało.
3. Bateria i układ wysokiego napięcia. Odczyt SOH, ocena obudowy pakietu i koszt sprawdzenia w serwisie marki, którego wymagają instrukcje.
4. Układ nośny, hamulcowy i kierowniczy. Czy ubezpieczyciel stwierdził szkodę istotną w tych układach, bo wtedy naprawa kończy się dodatkowym badaniem technicznym.
5. Pochodzenie auta. Kraj pierwszej sprzedaży i dostępne rejestry historii, a przy BYD także region gwarancyjny.
6. Wykonawca naprawy. Czy warsztat ma przeszkolenie do prac przy wysokim napięciu i dostęp do diagnostyki marki, co omawia wpis o tym, kto może naprawiać auta elektryczne.

Uszkodzone auto elektryczne przewozi się na lawecie, bez kontaktu kół z podłożem. Zasady transportu opisuje wpis o holowaniu auta elektrycznego, a etapy samej naprawy po szkodzie przedstawia tekst o tym, ile trwa naprawa powypadkowa chińskiego auta. Pozostałe tematy o kupnie i rynku chińskich aut są w dziale zakup i rynek.